Najczęstsze problemy ze skórą w miejscach okołopieluszkowych. Jak sobie z nimi radzić?

Rumień, potówki, otarcia, odparzenia, wypryski - na skórze pod pieluchą maluszka może sporo się dziać. Jest przecież wrażliwa i delikatna, a zarazem narażona na kontakt z substancjami drażniącymi. Rodzice nieraz martwią się, czy zdołają odpowiednio zadbać o maleństwo i pokonać niewielkie problemy skórne. Znajdzie się sposób. Warto jednak znać kilka prostych zasad.

Co najczęściej przytrafia się na pupie niemowlaka i generalnie w okolicy pod pieluchą? Reakcje alergiczne, potówki i przede wszystkim pieluszkowe zapalenie skóry. To, że takie kłopoty spotykają twoje dziecko nie oznacza, że coś robicie źle. Warto jednak wypróbować sprawdzone rady, bo bardziej doświadczeni rodzice zapewne przechodzili już przez to samo, więc warto korzystać z ich doświadczeń.

Jeśli to potówki

Potówki nie muszą pojawić się akurat w okolicy pieluszkowej, ale mogą. Powstają, jak sama nazwa wskazuje, w wyniku wzmożonego pocenia przy jednoczesnym zmniejszeniu lub utrudnieniu odpływu potu. Czynnikiem sprzyjającym pojawianiu się potówek jest maceracja naskórka w następstwie przegrzewania, ubierania dziecka w nieprzewiewne ubrania z tkanin syntetycznych lub nieprawidłowej pielęgnacji skóry. Potówki pojawiają się na karku, plecach, brzuszku, pupie, czasem główce.

Najczęściej łatwo z nimi wygrać: ustępują wraz z usunięciem czynnika drażniącego. Wystarczy więc obniżyć temperaturę w pomieszczeniu, unikać zakładania zbyt ciepłej lub syntetycznej odzieży. Do pielęgnacji skóry zazwyczaj wystarczą łagodne dermokosmetyki, które nie będą zatykać ujść gruczołów potowych. W skrajnych przypadkach potówki kiepsko się goją, wymagają konsultacji lekarskiej i leczenia nadkażeń bakteryjnych.(1) Potówki na pupie? Zapewnij swobodny dopływ powietrza do skóry – to powinno przyspieszyć proces gojenia.(2)

Podejrzewasz choroby alergiczne?

Swędzenie i zaczerwienienie skóry. Rumień, pęcherzyki i nadżerki. To wszystko mogą być objawy alergicznego wyprysku kontaktowego. To nabyty powierzchowny odczyn zapalny skóry, rozwijający się na podłożu alergicznym. To nieco odmienny typ reakcji odpornościowej niż reakcja na przykład na pyłki traw czy niektóre pokarmy. W przypadku alergicznego wyprysku kontaktowego mamy do czynienia z tzw. reakcją opóźnioną, która rozwija się dopiero po 24–48 h od kontaktu z alergenem. Reakcja może się ujawnić dopiero po wielokrotnych kontaktach z uczulającym związkiem - po tygodniach, a nawet latach.(3) Stąd niejednokrotnie problem z postawieniem diagnozy.

Warto wiedzieć, że pozornie lepiej poznana alergia pokarmowa także może objawiać się na skórze. Wypryski na jej powierzchni najczęściej pojawiają się na twarzy, ramionach, ale też w okolicy pieluszkowej i bywa czasem błędnie interpretowana przez rodziców jako skutek zaniedbań higienicznych. Oprócz zabiegów pielęgnacyjnych skóry ważne jest dobranie diety z jednej strony dostosowanej do potrzeb dziecka, a z drugiej pozbawionej składników potencjalnie uczulających.(4)

Podejrzewasz alergię? Porozmawiaj o tym z pediatrą, a ten zapewne skieruje dziecko do alergologa. Chociaż alergia w zasadzie nie jest klasyczną chorobą, a nadmierną reakcją układu odpornościowego, wymaga leczenia pod nadzorem specjalisty alergologa.(5)

Pieluszkowe zapalenie skóry (PZS) – najczęstszy problem

Bezpośrednią przyczyną pieluszkowego zapalenia skóry (PZS) często jest po prostu zbyt długi kontakt delikatnej skóry malucha z kałem i moczem. Za rozwój stanu zapalnego mogą też odpowiadać inne czynniki drażniące, choćby detergenty, nieodpowiednie kosmetyki, a nawet substancje zawarte w samych pieluszkach.(6)

Istotną rolę w powstawaniu niechcianych zmian skórnych w przebiegu PZS odgrywają substancje zawarte w moczu i w kale, ale również nieodpowiednia dieta, biegunka czy przyjmowanie przez dziecko antybiotyków. Czynniki te prowadzą do maceracji naskórka i zaburzenia funkcji ochronnej skóry.(7)

Najczęściej pierwszym objawem PZS jest rumień. To już naprawdę ostatni moment, żeby odpowiednio reagować. Kiedy jeszcze nie doszło do przerwania ciągłości skóry, zazwyczaj jej umycie, osuszenie i posmarowanie odpowiednim preparatem ochronnym, wystarcza, by problemom zaradzić. Warto jednak wyrobić sobie zwyczaj stosowania kremów ochronnych, gdy jeszcze rumienia nie ma. W cięższych przypadkach pojawia się obrzęk, pęcherzyki, krosty i nadżerki. Wówczas niejednokrotnie bywa już potrzebne wsparcie pediatry i to on dobiera właściwe leczenie.(8)

Pamiętaj, że dziecięcej pupie dobrze robi wietrzenie, bo skóra lubi swobodnie oddychać. Lekarze zalecają takie postępowanie zapobiegawczo, a nawet leczniczo. Umożliwienie dziecku jak najczęstszego przebywania bez pieluszki, zapewnia prawidłową wentylację zmienionej zapalnie okolicy skóry oraz ułatwia regenerację uszkodzonego naskórka.(9) Dla własnej wygody układaj dziecko bez pieluchy na jednorazowym, chłonnym podkładzie. To ułatwi ewentualne sprzątanie.

Myśląc o oddychaniu skóry, warto brać również pod uwagę to, jakie kosmetyki stosujemy. Niektóre maści i kremy oklejają skórę bardzo szczelnie, co może zaburzać proces gojenia.

Kosmetyki stosowane do pielęgnacji skóry dziecka w okolicy pieluszkowej powinny być delikatne, dostosowane do potrzeb wrażliwej i skłonnej do podrażnień skóry. Optymalny preparat wspomaga naturalne procesy regeneracyjne oraz chroni skórę przed odparzeniami pieluszkowymi.

Specjalna formuła Bepanthen Baby chroni skórę niemowląt przed podrażnieniami i odparzeniami pieluszkowymi pierwszych dni życia. Dzięki lekkiej konsystencji, Bepanthen Baby pielęgnuje skórę, pozwalając jej jednocześnie oddychać. Jest przyjazny także dla rodziców, bo łatwo go nałożyć i usunąć, więc zabiegi pielęgnacyjne są prostsze i przyjemniejsze. Krem zawiera prowitaminę B5, która przyspiesza proces naturalnej regeneracji skóry i wzmacnia jej barierę ochronną. Pomaga utrzymać skórę miękką, gładką i nawilżoną. Preparat nie zawiera konserwantów, barwników i substancji zapachowych.

materiały promocyjne

Źródła:

1.    Prof. dr hab. n. med. Magdalena Czarnecka-Operacz, lek. Anna Sadowska-Przytocka, "Klasyczne zmiany skórne u noworodków jako trudny problem w codziennej praktyce klinicznej", "Pediatria po Dyplomie (01)2017 (data dostępu: 12.11.22

2.    Barbara Gierowska-Bogusz, pediatra i neonatolog w Klinice Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka, Instytut Matki i Dziecka, "Jak rozpoznać potówki u niemowlaka", epozytywnaopinia.pl (serwis Instytutu Matki i Dziecka), 15.03.2021, data dostępu: 12.11.22

3.    Dr med. Dorota Jenerowicz, lek. Adriana Polańska, Katedra i Klinika Dermatologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, "Alergiczny wyprysk kontaktowy u dzieci", "Medycyna Praktyczna", 12.10.2012, data dostępu: 12.11.22

4.    Dr med. Jolanta Wasilewska, Klinika Pediatrii, Gastroenterologii i Alergologii Dziecięcej, Pracownia Zaburzeń Snu, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, "Zaczerwienienie skóry pośladków u niemowląt", Medycyna Praktyczna (dla pacjentów), 30.04.2012, data dostępu: 12.11.22

5.    Dr med. Filip Mejza, „Co to jest alergia", "Medycyna Praktyczna", 20.06.2017, data dostępu: 12.11.22

6.    Agnieszka Sadowska-Przytocka, Magdalena Czarnecka-Operacz, "Pieluszkowe zapalenie skóry i odparzenia skóry u dzieci", "Forum pediatrii praktycznej", 29.05. 2018 r. (data dostępu: 10.11.2022 r.)

7.    Jak wyżej.

8.    Prof. dr hab. Magdalena Czarnecka-Operacz, dr med. Dorota Jenerowicz,

Ośrodek Diagnostyki Chorób Alergicznych, Katedra i Klinika Dermatologii, UM w Poznaniu, "Pieluszkowe zapalenie skóry", "Medycyna Praktyczna", 20.05.2016 r. (data dostępu: 11.11.2022 r.)

9.    Jak wyżej.

CH-20221201-69